‘Wanneer zeg je er iets van?’ Roermondse campagne tegen intimidatie vrouwen afgetrapt

Op verschillende plekken in Roermond doken ze de afgelopen tijd op: grote, opvallende posters met teksten als ‘Een hardloopster die tijdens een rondje wordt nagefloten’ en ‘Meiden die door wildvreemden schoonheid worden genoemd’. Scenario’s die herkenbaar zijn voor veel vrouwen. De posters maken onderdeel uit van de campagne ‘Maak het niet normaal’ die zaterdag door burgemeester Yolanda Hoogtanders wordt afgetrapt, samen met partners waaronder de horeca, ondernemers, vrouwenorganisaties en wijkpartners.

Het doel van die campagne is om meer bewustzijn te creëren bij omstanders, die vaak niet weten wat ze moeten doen wanneer ze getuige zijn van intimidatie tegen vrouwen. “Uit gesprekken met inwoners komt naar voren dat veel mensen niet durven om zich uit te spreken tegen intimidatie. We voelen allemaal dat het niet normaal is, maar we durven niet altijd iets te doen”, vertelt Sandy Goossens, kartrekker van de campagne.

De burgemeester geeft hier een voorbeeld van: “In een café hoor je mannen soms opmerkingen maken over vrouwen, die steeds explicieter worden. Maar wanneer zeg je er iets van?” aldus Hoogtanders. “We hebben het over omstanders, maar met de campagne willen we er medestanders van maken.”

Uit de Monitor Seksueel Grensoverschrijdend Gedrag die staatssecretaris Judith Tielen (Onderwijs en Emancipatie) vrijdag indiende, blijkt dat er sinds 2023 een lichte stijging is in het aantal Nederlanders dat seksueel grensoverschrijdend gedrag herkent. Ook minder expliciete vormen van dit soort gedrag, zoals seksueel getinte opmerkingen of grappen, worden gezien als grensoverschrijdend. Volgens Tielen lijkt dit te duiden op “meer reflectie op gedragingen en bewustwording”.

Twee derde van de Nederlanders vindt dat zij zelf een rol hebben in de aanpak van dit gedrag. Vooral onder mannen is deze overtuiging gestegen: van 57 procent in 2025 naar 68 procent in 2026.

App

Daarom gaat de campagne gepaard met een meldpunt, waarbij omstanders en slachtoffers via een app een melding kunnen maken van straatintimidatie van vrouwen. Niet bedoeld voor 112-meldingen, maar om in kaart te brengen waar vrouwen in de gemeente zich onveilig voelen. Scholen, horecaondernemingen en andere instellingen krijgen een toolbox met onder andere posters of viltjes waarop een QR-code staat die naar het meldpunt leidt.

Versplinterd

De gemeente krijgt dit soort meldingen nu via verschillende kanalen binnen. “Daardoor bestaat de kans dat ze gemist worden. Daarom hebben we dit centrale meldpunt opgezet”, vertelt Goossens. In de ‘meldkamer’ van de gemeente verwerken aanvankelijk twee tot drie mensen de meldingen. Uiteindelijk moeten die meldingen automatisch worden verwerkt door een systeem dat wordt getraind om trefwoorden rond vrouwveiligheid te herkennen.

Motie

In 2025 ging de Roermondse gemeenteraad unaniem akkoord met het voorstel om plaatsen in Roermond te onderzoeken waar vrouwen zich onveilig voelen. De motie kwam op tafel na de moord op de 17-jarige Lisa uit Abcoude en de daaropvolgende nationale discussie over vrouwveiligheid. Twee maanden na het besluit van de gemeente werd nog eens besloten om anderhalve ton uit te trekken voor initiatieven voor vrouwveiligheid in Roermond, waaronder deze campagne.

Intimidatie richting vrouwen

Roermond is een van de enige gemeentes in Limburg met een meldpunt voor straatintimidatie richting vrouwen. Maastricht heeft ook een meldpunt, maar dat is gericht op een bredere doelgroep. Afgelopen jaar ontving de zuidelijke gemeente zo’n 26 meldingen van seksuele intimidatie op straat.

De campagne in Roermond focust nu alleen op intimidatie richting vrouwen. Een bewuste keuze, hoewel de burgemeester erkent dat meer mensen last kunnen hebben van straatintimidatie. “De motie riep specifiek hiervoor op, dus de focus ligt nu op vrouwen”, aldus Hoogtanders. “Als je het meteen voor iedereen doet, dan raak je eigenlijk niemand en wordt het te algemeen.”

Op den duur is het wel de bedoeling om het meldpunt te verbreden en ook in te zetten voor andere groepen in de samenleving die vaker te maken krijgen met straatintimidatie, zoals LHBTIQ+.

Vertraging

Eigenlijk had de campagne eerder dit jaar al van start moeten gaan: in november 2025 gaf een woordvoerder van de gemeente nog aan dat ze ernaar streefden om het in de eerste helft van 2026 al te lanceren.

“We hebben wat meer tijd genomen om de app te ontwikkelen. Daarnaast moesten we het contact met onze partners goed regelen en afspraken maken over hoe we omgaan met de meldingen”, geeft Hoogtanders als reden voor de vertraging.

Tekst gaat verder onder de foto

Onveilige plekken

Het meldpunt is daarnaast de eerste stap in onderzoek naar onveilige plekken voor vrouwen, sinds de aanname van de motie in september vorig jaar. Door de meldingen moet duidelijk worden waar vrouwen zich onveilig voelen. Daarbij gaat het om openbare ruimten in niet alleen de binnenstad, maar ook de buitenwijken en dorpen. Op basis daarvan onderneemt de gemeente actie, zoals het plaatsen van extra verlichting op plaatsen die als minder veilig worden ervaren of het sturen van boa’s.

Uitgescholden tijdens hardlopen

Maar het uiteindelijke doel van de campagne is gedragsverandering. “Zaken als bosjes snoeien en lampen ophangen gaan we zeker doen. Maar uiteindelijk gaat dit over gedrag”, vertelt Hoogtanders. Hoewel de burgemeester blij is dat ze geen ‘extreme voorbeelden’ van intimidatie in de gemeente op kan noemen, komen zaken als nafluiten en naroepen volgens haar wel zeker voor.

Ze kreeg hier zelf nog eens tijdens het hardlopen mee te maken: toen werd ze vanuit een auto door twee mannen uitgescholden. “Daar was ik enorm van geschrokken, maar ik heb het thuis toen niet verteld. Je hebt ook wel zoiets van: het gebeurt wel vaker. Het is eigenlijk genormaliseerd.”

Grote evenementen

Maar daar moet deze campagne verandering in brengen, door duidelijk te maken dat het gedrag niet normaal is. Zeker met het oog op de donkere periode die is aangebroken en in aanloop naar grote evenementen in Roermond, zoals de11vande11de. “Maar eigenlijk is elk moment een aanleiding voor extra aandacht, wat heel triest is”, aldus Hoogtanders.