Nieuwjaarstoespraken burgemeesters: van lekkend dak tot fatbike

Begin januari is de tijd dat burgemeesters hun traditionele nieuwjaarstoespraken houden. Daarin kijken de ‘eerste burgers’ terug en vooruit, en dat ging verder dan het bekende ‘verbinding zoeken’ en ‘saamhorigheid’. VML Nieuws luisterde mee in vijf Midden-Limburgse gemeenten, waar maandagavond de nieuwjaarsborrel plaatsvond.

Burgemeester Dion Schneider van Maasgouw roept bestuurders en ambtenaren op meer ‘de boer op te gaan’ om te horen wat er speelt in de gemeente. Hijzelf begint het nieuwe jaar met het voeren van huiskamergesprekken met mensen die niet zo snel ‘aan de bestuurlijke tafel’ zitten.

Door gesprekken met de ‘not so usual suspects’ hoopt Schneider meer inzicht te krijgen in wat er speelt. “Om te horen en te voelen wat er leeft op straat, wat er leeft in de buurt, waar mensen in het leven van alledag tegenaan lopen. Ik hoop er zo achter te komen waar inwoners zich zorgen over maken, én waar zij blij van worden, ook los van politiek bestuurlijk beleid”, aldus Schneider.

Glazen dak

Burgemeester Jos Hessels van Echt-Susteren benoemt de verhuizing van het gemeentehuis dit jaar. Die is nodig omdat het huidige gemeentehuis moet worden opgeknapt. Hij lijkt zich in zijn speech de kritiek van inwoners op het verbouwingsbudget van 11,5 miljoen euro aan te trekken.

“Ik weet het, het ziet er allemaal nog goed uit, maar komt u ook eens kijken als het flink regent. Die kleurrijke emmertjes onder het glazen dak hier in de hal staan echt schattig”, zegt hij. “En heel fijn dat de verwarming het vandaag nog doet, want reserveonderdelen zijn niet meer te leveren. En in het vijftig jaar oude deel hier achter mij, vallen de ramen nog net niet uit de verrotte sponningen.”

OLS

Jeffrey van Agtmaal, burgemeester in Roerdalen, stond stil bij ingrijpende incidenten die veel impact hadden. Hij noemde dodelijke steekpartij in Herkenbosch, een vuurwerkbom bij een woning in Posterholt, de sluiting van negen drugspanden en de onrust die ontstond toen een granaat werd afgegeven bij het gemeentehuis, die later een airsoftgranaat bleek te zijn.

Hij benoemde ook positieve ontwikkelingen over het jaar waarin hij aantrad als burgemeester van Roerdalen. Zo wees hij op woningbouw in meerdere dorpen, investeringen in groen, duurzaamheid en het openhouden van de buitenzwembaden dankzij de inzet van vrijwilligers. Ook sprak hij over OLS: “Ik was nét op tijd voor wat denk ik wel het meest bijzondere moment van 2025 was: Schutterij Sint Andreas uit Melick won in Heythuysen het OLS. Wat een feest was dat. Zoveel vreugde, verbroedering en organisatiekracht.”

Populisme

Burgemeester Yolanda Hoogtanders van Roermond pleitte voor verzet tegen populisme en gemakkelijke oplossingen. “De geschiedenis heeft ons geleerd dat het recht van de sterkste uiteindelijk vooral verliezers kent. Dat autoritaire personen alleen met geweld en onderdrukking denken hun macht blijvend te kunnen afdwingen. De geschiedenis heeft ons geleerd dat het met het land nooit goed afloopt. Vorig jaar hebben we daar met het herdenken van 80 jaar vrijheid uitgebreid bij stil gestaan. Laten we dus niet opnieuw die fout maken. In elk geval niet hier”, daarmee verwijzend naar de geopolitieke situatie in de wereld.

Een boodschap die Hoogtanders ook op de Roermondenaar wil overbrengen. “We leven allemaal in een bubbel. Daar komt geen zuurstof bij. Dus prik die bubbel door. Hoe wilt u dat Roermond er over 10 jaar uit ziet? Accepteert u dat hulpverleners worden bedreigd en uitgescholden? Dat u door fatbikes in de binnenstad omver wordt gereden? Dat op social media respectloze commentaren of filmpjes gedeeld worden? Of stelt u met elkaar opnieuw de norm en spreekt u elkaar erop aan? Laten we onze manier van leven koesteren, beschermen. Dat begint bij de kleine dingen. Bij normen en waarden.”

Zelfredzaamheid

Raymond Vlecken van Weert hield het vooral lokaal en wees op gebeurtenissen en verdiensten, en op zaken die beter moeten. Maar ook op solidariteit. “Weerbaarheid begint bij zelfredzaamheid: weten wat je kunt doen als het nodig is. Maar echte weerbaarheid ontstaat pas wanneer we het samen doen. Wanneer we naar elkaar omkijken, naar elkaar luisteren en elkaar steunen. Zonder die verbondenheid redden we het niet. Onze Koning verwoordde dat treffend in zijn kersttoespraak: gemeenschapszin is onmisbaar.”

De burgemeesters van Leudal en Nederweert houden hun nieuwjaarstoespraak op een later moment.